De officiële definitie
Bullshit Bingo (ook wel "Buzzword Bingo") is een spel dat in de jaren '90 in Amerika is ontstaan op de werkvloer. Op een 5x5-kaart staan typische zakelijke buzzwords. Tijdens een vergadering, presentatie of toespraak streep je af welke woorden er vallen. Vijf op een rij — horizontaal, verticaal of diagonaal — is bingo.
Het is een spel dat ontstaat uit frustratie en zorgt voor herkenning. En af en toe een onbedwingbare lach in een vergadering waar dat eigenlijk niet kan.
Hoe je het speelt
- Maak een kaart. Een 5x5-rooster. In elk vakje een buzzword. Het middelste vakje is een "vrij vak". Veelgebruikte termen: synergie, alignment, eigenaarschap, borgen, draagvlak, stakeholders, kantelen, purpose, mindset, stip op de horizon, in je kracht, helicopterview, low-hanging fruit, agile, scrum, transformeren, faciliteren, deep dive.
- Print hem uit. Of zet hem op je telefoon, maar dat valt op.
- Neem hem mee naar de vergadering. Het volgende teamoverleg. De heidag. De inspiratiesessie. De nieuwjaarstoespraak van de directeur. Allemaal goede locaties.
- Streep af. Bij elke term die valt, streep je hem af.
- Vijf op een rij. Bingo. Je hebt gewonnen.
- Roep "BINGO!" hardop. Aanrader: niet doen. Behoud van je baan.
Hoe lang het duurt
Korter dan je denkt. Een gemiddelde managementtoespraak haalt de bingo binnen drie minuten. Een heidag opening haalt hem binnen één. Een leiderschapstraining van een externe coach haalt hem binnen 45 seconden — en levert vaak meerdere bingo's op in dezelfde sessie.
Waarom het zo goed werkt
Omdat de termen zo voorspelbaar zijn dat je een kaart kunt maken zónder hem speciaal te ontwerpen. Iedere vergadering bevat ongeveer dezelfde 25 termen. Iedere manager gebruikt ze in dezelfde combinaties. Iedere consultant haalt ze uit hetzelfde rijtje.
Dat is het pijnlijke aan Bullshit Bingo: hij werkt. Niet omdat de regels slim zijn, maar omdat de werkelijkheid zo herhalend is.
Variaties op het spel
Lege kaart. Voor gevorderden. Schrijf zelf de termen op die je verwacht te horen. Wie als eerste zijn eigen kaart vol heeft, wint. De prijs: het inzicht dat je je organisatie beter kent dan zij zichzelf.
Drinkspel. Bij elke term een slok. Op kantoor wordt dit afgeraden. Bij thuiswerk een prima activiteit. Geadviseerd: warme chocomel in plaats van wijn. Anders ben je voor de lunch dronken.
Met een collega. Wie als eerste bingo heeft, mag de vergadering verlaten. Geef als excuus: "Ik moet even iets afhandelen." De manager begrijpt het. De manager begrijpt altijd alles.
Stille bingo. Wanneer je geen geluid mag maken (bv. directiepresentatie), schreeuw je "BINGO" innerlijk. Het werkt minder bevredigend, maar het is veiliger.
Wat je ermee bereikt
Het lost geen probleem op. Het verandert de manager niet. Het schaft de buzzwords niet af. Maar het geeft je iets terug wat verloren leek: het besef dat je niet gek bent. Dat de taal die je hoort écht zo absurd is. Dat je collega's hetzelfde denken als jij.
Dat is geen kleine winst. Dat is, in veel organisaties, de enige winst die je nog kunt boeken op werkdagen.
Een herkenbaar voorbeeld
Tijdens de tweedaagse heidag hebben Erik en Marieke ieder een kaart bij zich. In de eerste sessie scoort Erik bingo binnen vier minuten ("synergie", "borgen", "eigenaarschap", "kantelen", "stakeholders"). Marieke heeft pech: ze had "draagvlak" verwacht maar het valt pas in sessie 2. Aan het einde van dag één hebben ze samen 14 bingo's. Aan het einde van dag twee zijn ze opgehouden met tellen.
Waarom je hier bent
Omdat je morgen een vergadering hebt en je wilt iets om naar uit te kijken. Bullshit Bingo is dat iets.
In de bijlage van Doe Gewoon Je ******* Werk! vind je twee complete Bullshit Bingo-kaarten: een basisversie en een gevorderde versie. Inclusief een lijst bonustermen voor als het echt uit de hand loopt.
Dit is precies de bullshit waar Doe gewoon je ******* werk! over gaat. 23 hoofdstukken, nul nuttige managementtips.
Bestel het boek →